علائم بلوغ زودرس

بلوغ زودرس

متاسفانه بسیاری از دختران و پسران دچار بلوغ زودرس می شوند. در این مقاله از مدافون به شما خواهیم گفت که بلوغ زودرس چیست و چه علائمی دارد؟ همراه مدافون باشید.

بلوغ زودرس چیست؟

به طور متوسط، دختران بین ۹ تا ۱۳ سالگی پا به بلوغ می‌گذارند. بلوغ طبیعی دوره‌ای است که طی آن صفات ثانویه جنسی به‌وجود می‌آیند و فرد توان باروری پیدا می‌کند. اما بلوغ زودرس بر اساس تعریف ‌های اپیدمیولوژیك ظاهر شدن علائم بلوغ‌ ‌از نظر فیزیكی و هورمونی زیر 8 سال در دختران و زیر 9 سال در پسران است. درواقع بلوغ زودرس به صورت شروع علائم بلوغ (افزایش رشد سینه ها) در دختران در سنین کمتر از 8 سال و در پسران (افزایش رشد بیضه) در سنین کمتر از 9 سال گفته می شود.

جهت مشاوره با دکتر فاطمه سیاری فرد، فوق تخصص غدد، رشد و متابولیسم کودکان کلیک کنید.

انواع بلوغ زودرس

بلوغ زودرس مرکزی

بلوغ زودرس محیطی

بلوغ زودرس مرکزی شایع‌تر از بلوغ زودرس محیطی است. این روند برای بلوغ طبیعی نیز یکسان است. در بلوغ زودرس مرکزی غده‌ی هیپوفیز هورمونی به نام گونادوتروپین تولید می‌کند. این هورمون‌ باعث تحریک بیضه‌ها و تخمدان‌ها می‌شود تا هورمون‌های دیگر یعنی تستوسترون یا استروژن تولید شود. اینها هورمون‌های جنسی هستند که باعث تغییرات جنسی در دوران بلوغ (مانند رشد سینه‌ها در دختران) می‌شوند. اما در بلوغ زودرس محیطی یا بلوغ زودرس کاذب که شیوع کمتری دارند، هورمون‌های استروژن و تستوسترون باعث بروز علائم بلوغ می‌شوند، اما مغز و غده‌ی هیپوفیز درگیر نمی‌شوند. بلوغ زودرس محیطی معمولا در اثر اختلالاتی در تخمدان‌ها، بیضه‌ها، غدد آدرنال یا غده‌ی تیروئید بسیار کم‌کار ایجاد می‌شود.

علت بلوغ زودرس چیست؟

متاسفانه امروزه سن شروع بلوغ در تمام دنیا و به خصوص در دختران سیاهپوست پایین آمده است (. بلوغ زودرس اغلب در دختران سفیدپوست زیر 7 سال و در سیاه‌پوستان زیر 6 سال رخ می دهد) که علت آن بطور کامل شناخته نشده است ولی شاید بهبود وضعیت اقتصادی و بهداشت دخیل باشند. اما باید بدانید که بلوغ زودرس در دختران شایع تر از پسران است. این اتفاق در دختران می تواند ناشی از تومورها و کیست های تخمدان، تومورهای مغز و برخی بیماری های خاص که همراه با بلوغ زودرس هستند، باشد ولی در اکثر دختران با بلوغ زودرس علتی پیدا نمی شود که آن را بلوغ زودرس ایدیوپاتیک می نامند. در مقابل بلوغ زودرس در پسران جدی تر است و در اکثر موارد یک علت زمینه ای مانند تومور مغز شناسایی می شود. به همین دلیل در اولین مراجعه کودک به پزشک برای رد علل بلوغ زودرس آزمایشات، سونوگرافی و عکس مچ دست درخواست می شود.

جهت مشاوره با دکتر پرستو رستمی، فوق تخصص غدد، رشد و متابولیسم کودکان کلیک کنید.

علائم بلوغ زودرس

علائم بلوغ طبیعی و بلوغ زودرس تقریبا مشابه است، فقط «زمان وقوع بلوغ» تعین‌کننده‌ی طبیعی یا زودرس بودن بلوغ است. این علائم عبارتند از:

در دختران:

  • بزرگ شدن سینه (که اغلب اولین نشانه است)؛
  • عادت ماهانه (که معمولا ۲ یا ۳ سال بعد از شروع علائم اولیه دیده می‌شود)
  • آکنه
  • رشد سریع
  • موهای زیربغل
  • بوی بدن شبیه به بوی بدن بزرگسالان

در پسران:

  • رشد بیضه‌ها، آلت تناسلی و کیسه‌ی بیضه
  • بم شدن صدا (که معمولا آخرین نشانه‌ی بلوغ در پسران است)
  • آکنه
  • رشد سریع
  • موهای زیربغل
  • رشد موهای صورت
  • صدای عمیق تر در پسران
  • بوی بدن شبیه به بوی بدن بزرگسالان

راه های درمان بلوغ زودرس

همه بلوغ هایی که در سن کمتر از 8 سال در دختران و کمتر از 9 سال در پسرانرخ می دهند، درمان می شوند. درمان بلوغ در سنین بالاتر بستگی به تشخیص پزشک دارد و در مواردی که یک بلوغ پیشرونده مطرح باشد اغلب به درمان نیاز دارد. برای درمان بلوغ زودرس از آمپول های زیر جلدی و عضلانی هر 28 روز استفاده می شود و طول مدت درمان به نظر پزشک و شرایط کودک بستگی دارد.

عوامل موثر در بلوغ زودرس

در ادامه به معرفی علائمی میپردازیم که خود علت اصلی بروز بلوغ زودرس نمی باشند و فقط ارتباط کمی با بروز این اتفاق دارند این عوامل عبارتند از:

جنسیت

دختران‌ ۱۰ برابر بیشتر از پسران احتمال دارد دچار بلوغ زودرس مرکزی شوند.

نژاد

محققان دلیل این امر را نمی‌دانند اما به‌نظر می‌رسد به‌طور متوسط دختران آفریقایی-آمریکایی حدود یک سال زودتر از دختران سفیدپوست دچار بلوغ می‌شوند.

چاقی

برخی مطالاعات نشان می دهند که چاقی در دختران احتمال بروز بلوغ زودرس را افزایش می دهد. با توجه به تحقیقات صورت گرفته چاقی در پسران به بلوغ زودرس ارتباطی ندارد.

ژنتیک

گاهی اوقات بلوغ زودرس می‌تواند نتیجه‌ی جهش‌های ژنتیکی که باعث ترشح هورمون‌های جنسی می‌شوند، باشد. در اکثر مواقع، کودکانی که به این علت دچار بلوغ زودرس مرکزی می‌شوند، والدین یا خواهر و برادرشان نیز به این اختلال دچار بوده‌اند.

جهت مشاوره با دکتر ریحانه محسنی پور، فوق تخصص غدد، رشد و متابولیسم کودکان کلیک کنید.

پیامدهای بلوغ زودرس

  • کوتاهی قد
  • مشکلات رفتاری
  • فعالیت‌های جنسی در سنین پایین‌تر
  • استرس

منبع: دکتر پرستو رستمی، فوق تخصص غدد، رشد و متابولیسم کودکان

امتیاز دهی

امتیاز: 100% - 1 نفر

100%

نفر